Za Twoją zgodą zbieramy statystyki odwiedzin i informacje o błędach, aby ulepszać serwis. Zgodę możesz wycofać przyciskiem „Wyłącz analitykę” w stopce. Odmowa nie ogranicza dostępu do serwisu. Przeczytaj politykę cookies.
Drzewo pochodzące z wilgotnych lasów tropikalnej Afryki. Jego nasiona, nazywane orzechami kola, zawierają kofeinę i były wykorzystywane do sporządzania napojów.
Zastosowania tradycyjne
tradycyjnie stosowany przy przejściowych objawach zmęczenia i odczuciu osłabienia (wg monografii EMA).
Poziom dowodów
Umiarkowane dowody
Pojedyncze badania lub dane niepełne.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na surowiec
Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy
Interakcje
możliwe nasilenie działań pobudzających związanych z kofeiną
możliwe nasilenie działań niepożądanych leków sympatykomimetycznych
Poznaj to zioło
Zastosowania w tradycji
Zastosowania opisane w źródłach nie są potwierdzeniem skuteczności.
pobudzające
wspomagające trawienie i apetyt
tradycyjnie wspierające przy uczuciu zmęczenia
Bezpieczeństwo i przeciwwskazania
Nadwrażliwość na surowiec
Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy
Zaburzenia sercowo-naczyniowe, w tym wysokie ciśnienie tętnicze lub arytmia
Nadczynna tarczyca
Nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat z powodu braku odpowiednich danych. Nie zaleca się przyjmowania przed snem, ponieważ preparaty zawierające kofeinę mogą sprzyjać zaburzeniom snu. Jeśli objawy nasilają się podczas stosowania, należy skonsultować się z lekarzem lub wykwalifikowanym pracownikiem ochrony zdrowia. Preparaty etanolowe wymagają właściwego oznakowania zawartości alkoholu. Bezpieczeństwo w ciąży i podczas karmienia piersią nie zostało ustalone, dlatego nie zaleca się stosowania; kofeina przenika przez łożysko i do mleka kobiecego. Nie badano wpływu na prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn; nie zgłoszono przypadków przedawkowania wg monografii EMA/HMPC.
Nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat.
Nie ustalono stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat z powodu braku odpowiednich danych.
Nie zaleca się stosowania przed snem, ponieważ może to powodować zaburzenia snu.
Przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje czynne.
Przeciwwskazaniami do stosowania są wrzody żołądka i dwunastnicy, zaburzenia układu krążenia, takie jak nadciśnienie tętnicze i arytmia, oraz nadczynność tarczycy.
Brak wpisu nie oznacza, że połączenie jest bezpieczne.
Możliwa interakcja wynika z działania zioła i leku. Nie potwierdzono jej w bezpośrednim badaniu tej pary u ludzi.
inhibitory monoaminooksydazy (IMAO)
Umiarkowane ryzykoMożliwa interakcja — bez potwierdzenia
możliwe nasilenie działań pobudzających związanych z kofeiną
Jak to działa
Surowiec zawiera kofeinę; sekcja 4.5 monografii EMA zaleca ostrożność u osób przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy
Szczegóły naukowe
surowiec zawiera kofeinę; sekcja 4.5 monografii EMA zaleca ostrożność u osób przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy
Podstawa dowodowa
Dowody D — Hipoteza mechanistyczna
Źródło
Monografia EMA HMPC EMA/HMPC/722367/2010
leki sympatykomimetyczne
Umiarkowane ryzykoMożliwa interakcja — bez potwierdzenia
możliwe nasilenie działań niepożądanych leków sympatykomimetycznych
Jak to działa
Preparaty zawierające kofeinę mogą nasilać działania niepożądane leków sympatykomimetycznych według sekcji 4.5 monografii EMA
Szczegóły naukowe
preparaty zawierające kofeinę mogą nasilać działania niepożądane leków sympatykomimetycznych według sekcji 4.5 monografii EMA
Podstawa dowodowa
Dowody D — Hipoteza mechanistyczna
Źródło
Monografia EMA HMPC EMA/HMPC/722367/2010
leki uspokajające
Niskie ryzykoMożliwa interakcja — bez potwierdzenia
możliwe osłabienie działania uspokajającego
Jak to działa
Preparaty zawierające kofeinę mogą zmniejszać działanie uspokajające innych leków według sekcji 4.5 monografii EMA
Szczegóły naukowe
preparaty zawierające kofeinę mogą zmniejszać działanie uspokajające innych leków według sekcji 4.5 monografii EMA
Podstawa dowodowa
Dowody D — Hipoteza mechanistyczna
Źródło
Monografia EMA HMPC EMA/HMPC/722367/2010
Skonsultuj to połączenie z lekarzem lub farmaceutą. To narzędzie nie ocenia Twojego leczenia i nie podaje zaleceń.
Co mówią badania
8w tradycji
W PubMed odnotowano 12 publikacji o tym ziole, w tym 0 badań klinicznych i 1 przegląd systematyczny.
Tradycja i zalecenia autorów(8)
Zastosowania opisane w tradycji zielarskiej lub rekomendowane przez autora źródła.
Kolę stosuje się objawowo dla poprawy samopoczucia u osób starszych z zaawansowanymi zmianami ogólnoustrojowymi oraz u ozdrowieńców po ciężkich chorobach i operacjach, najlepiej razem z innymi środkami wzmacniającymi (tonica, roborantia).
Płynne i suche wyciągi z zarodków nasion koli w niewielkim stopniu podwyższają ciśnienie tętnicze, dlatego stosuje się je w podciśnieniu.
Wyciągi z zarodków koli, zawierające przede wszystkim kofeinę, działają ośrodkowo i obwodowo: pobudzają ośrodki mózgowe, wydłużają wydolność przy pracy umysłowej oraz przyspieszają kojarzenie i zapamiętywanie.
Wyciągi z zarodków koli wyostrzają niektóre zmysły (wzrok, słuch), pogłębiają oddech, zwiększając natlenienie krwi, oraz pobudzają mięsień sercowy i ośrodek naczynioruchowy przy słabo zaznaczonym rozszerzeniu drobnych naczyń obwodowych.
Zarodki koli stosuje się przy przemęczeniu po długotrwałej pracy umysłowej, osłabionym kojarzeniu i rozumowaniu, kłopotach z pamięcią, ogólnym zmęczeniu aż do wyczerpania, a także przy bólach głowy, senności i apatii.
Zarodki koli nieznacznie zwiększają kurczliwość mięśni szkieletowych (prążkowanych), ilość oddawanego moczu oraz wydzielanie soku żołądkowego.
Preparaty z zarodków orzeszka koli (Embryo Colae) działają tonizująco i są zalecane również osobom starszym.
Płynny wyciąg z zarodków nasion koli (Extr. Colae fluidum) podnosi ciśnienie tętnicze, dlatego zawierające go preparaty nasercowe można stosować w niedociśnieniu, a są przeciwwskazane w nadciśnieniu tętniczym.
Badania z udziałem ludzi(1)
Próby kliniczne, przeglądy systematyczne i metaanalizy. To najmocniejszy rodzaj dowodu w tym profilu.
To streszczenie opisu ze źródła, nie zalecenie dla konkretnej osoby. Dawki dobiera lekarz lub farmaceuta.
Przy podciśnieniu tętniczym płynny wyciąg z koli przyjmuje się 3 razy dziennie po 15–30 kropli. Przy podciśnieniu tętniczym suchy wyciąg z koli przyjmuje się po 0,2–0,3 g 2–3 razy dziennie. Przy podciśnieniu tętniczym nalewkę z koli przyjmuje się 3 razy dziennie po 40 kropli. Wyciąg płynny z koli przyjmuje się doustnie po 20–60 kropli (do ½ łyżeczki) na dawkę w kieliszku wody 2–3 razy dziennie. Wyciąg suchy z koli przyjmuje się doustnie po 0,3–0,6 g na dawkę w opłatkach 2–4 razy dziennie, przy dawce dobowej 1,5–2,5 g. Sproszkowane zarodki koli przyjmuje się doustnie po 0,2–0,5 g na dawkę w opłatkach 2–4 razy dziennie; dawkę jednorazową można zwiększyć do 1,0–1,5 g. Źródła wymieniają sposoby przygotowania: proszek, odwar, wyciąg płynny, nalewka.
Co to jest odwar? To wyciąg z części roślin zalanych zimną wodą, a następnie podgrzewanych niemal do wrzenia. Definicja w WSJP PAN.
Co to jest nalewka (tynktura)? To wyciąg z roślin otrzymywany z użyciem alkoholu. Tynktura to dawna nazwa nalewki. Definicja w WSJP PAN.
Co to jest wyciąg? To preparat zawierający składniki wydobyte z rośliny, na przykład za pomocą wody lub alkoholu. Opis w publikacji UJ.
Sposoby przygotowania ze źródeł (1)
Wyciągi z koli wchodzą też do złożonych leków recepturowych, np. razem z kofeiną, benzoesanem sodu i kwasem cytrynowym.
Co to jest wyciąg? To preparat zawierający składniki wydobyte z rośliny, na przykład za pomocą wody lub alkoholu. Opis w publikacji UJ.
Zarodki koli zawierają do 3% alkaloidów purynowych (kofeiny do 2,5%, teobrominy około 0,1% i śladowe ilości teofiliny), około 4% garbników katechinowych oraz około 20% skrobi.
Ziołolecznictwo — Poradnik dla lekarzy - Aleksander Ożarowski (red.) (1982)
Monografie ziołowe UE (EMA/HMPC) - European Medicines Agency (HMPC)
Ziołolecznictwo — Poradnik dla lekarzy — Aleksander Ożarowski (red.) (1982)
Monografie ziołowe UE (EMA/HMPC): bezpieczeństwo stosowania — European Medicines Agency, Committee on Herbal Medicinal Products (HMPC) (2026)
Farmakognozja. Część 2 — Irena Matławska (red.)
Rośliny lecznicze stosowane w leczeniu dysfunkcji seksualnych, niepłodności oraz w celu poprawy witalności we Wspólnocie Wschodnioafrykańskiej: przegląd systematyczny. — 2023 · Evidence-based complementary and alternative medicine : eCAM · Otwórz źródło
Skład podstawowy i fitochemiczny Cola nitida i Cola acuminata. — 2013 · Pakistan journal of biological sciences : PJBS · Otwórz źródło
Właściwości antycholinesterazowe i antyoksydacyjne wodnego ekstraktu z nasion Cola acuminata w badaniach in vitro. — 2014 · International journal of Alzheimer's disease · Otwórz źródło